منظور از « تعریف مستخدم یا کارمند » در « قوانین استخدامی » و « سایر قوانین »، « تعیین مشمولین قانون و احکام آنها » است؛ چرا که بر حسب « قانون »، متفاوت است. مفهوم « مستخدم » در « حقوق جزاء » و « حقوق اساسی »، گسترده می باشد. در « حقوق اداری »، اصطلاح « مستخدم ( کارمند اداری ) » اخص از « مستخدم عمومی »، است. در « حقوق اداری »، « مستخدم » کسی است که در « دستگاه اجرائی کشور ( قوه مجریه ) »، به طور « رسمی » یا « پیمانی »، « متصدی یک شغل سازمانی » می باشد. در « حقوق اداری » « مستخدم عمومی » شامل « کلیه مستخدمین اداری هر سه قوه » است. طبق « قانون مدیریت خدمات کشوری » ( مصوب 1386 هجری شمسی ): « « کارمند » کسی است که بر اساس « مقررات مربوط » و به موجب « حکم » یا « قرارداد با مقام صلاحیتدار »، در یک « دستگاه اجرائی »، به « خدمت »، پذیرفته شده است. » همچنین، منظور از « دستگاه اجرائی »، در « قانون مدیریت خدمات کشوری »، کلیه « وزارتخانه ها »، « مؤسسات دولتی »، « شرکتهای دولتی »، « نهادهای عمومی و غیردولتی » و کلیه « دستگاههائی که شمول قانون بر آنها مستلزم ذکر نام است؛ از قبیل، « شرکت نفت »، « سازمان گسترش و نوسازی صنایع ایران »، « بانک مرکزی »، « بانکها » و « بیمه های دولتی » ».
شاخصهائی که « مستخدم دستگاه اجرائی » را از دیگران، متمایز می سازد 2 چیز است: 1- « پذیرفته شدن در دستگاه اجرائی ». 2- « اشتغال به پستی در آن دستگاه، به موجب یک حکم رسمی یا یک قرارداد ». قید « پذیرفته شدن در دستگاه اجرائی » بیانگر این است که « استخدام دولتی » یک « امر اجباری » یا « بیگاری » نیست و موجب می شود « افراد عادی »، کسانی که به عناوینی، خود را داخل در « خدمات دولتی »، می کنند یا « افراد »ی که در « زمانهای بحرانی »، با « حسن نیت »، به این کار، مبادرت می ورزند از عداد « مستخدمین و کارمندان دستگاه اجرائی »، خارج شوند. « لازمه اشتغال به پستی در دستگاه اجرائی » « صدور حکم رسمی »؛ یعنی « حکم انتصاب از سوی مقام رسمی » یا « امضای قرارداد » یا « هر گونه دستور کتبی مقام صلاحیتدار » برای « استخدام »، است. همچنین، « پست سازمانی » در « قانون مدیریت خدمات کشوری »، این چنین تعریف شده است: « « جایگاه »ی که بر « ساختار سازمانی دستگاههای اجرائی » برای « انجام وظائف مشخص ( ثابت و موقت ) » و برای « تصدی یک کارمند »، در نظر گرفته می شود. » « پستهای ثابت » فقط، برای « مشاغل حاکمیتی ای که جنبه ثابت و استمرار دارند »، ایجاد می گردند. « پستهای موقت » نیز، خاص « کارمندان پیمانی » است.